BLEND Architecten

Restauratie van een kunstenaarswoning

- Berchem, 2024

Deze modernistische kunstenaarswoning van Floris Jespers onderging een transformatie. Er werd door de architecten, aannemer en opdrachtgever met hart en ziel gewerkt aan dit project; een pareltje waar de oorspronkelijke elementen terug in ere hersteld werden.

Woning Floris Jespers was een verwaarloosde eyecather in het straatbeeld en had een uitgeleefd interieur: er was waterschade, houtrot, de stalen ramen zwaar geroest.. . De voorgevel baadde in het licht, de achtergevel was ongeveer volledig gesloten met donkere ruimtes achterin. Sommige ruimtes waren niet hoger dan 190cm.

Na grondige analyse van het gebouw werden een aantal chirurgische ingrepen uitgevoerd om ‘licht en lucht’ in het gebouw te verkrijgen. Enkele nieuwe openingen in de achtergevel en het liften van enkele vloeren maakten dat deze weer toegang kregen in het interieur.

Een latere toevoeging – tochtsas bij de voordeur-  door Leon Stijnen, werd als vormgevende leidraad door de woning meegenomen om een aantal ruimtes af te bakenen. Op deze manier konden sanitaire functies afgebakend binnen de bestaande ruimtes.

Ontmanteling van latere toevoegingen en bekledingen brachten enkele verrassende elementen naar voor : muurschilderingen op beide zijden van het schildersatelier, een fresco in de inkomruimte en een wandschildering in de garage. Deze laatste is vermoedelijk een voorstudie voor de wandschildering die Floris Jespers kon realiseren in het congolese paviljoen voor de expo 58, in opdracht van het Ministerie van Koloniën. Allen werden ze minutieus bewaard en gefixeerd.

De bestaande oude trap, dewelke vermoedelijk door Huib Hoste op modernistische wijze werd ingekleed, werd na kleuronderzoek helemaal terug in die tijdsgeest geschilderd. Een nieuwe lichtopening in het dak doet de voorheen donkere traphal baden in licht.

Een bijkomende binnentrap op de insteekvloer van het atelier geeft nu toegang tot het dak waar een dakterras zorgt voor een stukje buitenruimte voor de woning.

Voor de restauratie werd zoveel mogelijk gebruik gemaakt van gerecupereerde materialen. Zo werd dit project een creatief praktijkvoorbeeld van duurzaam erfgoedbeheer.

Kunstenaarswoning Jespers toont dat erfgoedzorg en duurzaamheid hand in hand kunnen gaan. Het huis is opnieuw een plek van creatie en ontmoeting geworden, een monument dat leeft en zijn geschiedenis omarmt.

fotografie: www.lucidlucid.com